PEETERS ONLINE JOURNALS
Peeters Online Bibliographies
Peeters Publishers
this issue
  previous article in this issuenext article in this issue  

Document Details :

Title: Het spontane liquorlekkagesyndroom: klinisch en neuroradiologisch spectrum
Author(s): QUAEGEBEUR A, DELBECQ J
Journal: Tijdschrift voor Geneeskunde
Volume: 65    Issue: 5   Date: 2009   
Pages: 186-198
DOI: 10.2143/TVG.65.05.2000492

Abstract :
Het spontane liquorlekkagesyndroom wordt in toenemende mate erkend als oorzaak van recente dagelijkse persisterende hoofdpijn. De meest typische presentatie van dit syndroom is een orthostatische hoofdpijn. Dit is hoofdpijn die optreedt bij rechtstaan en verdwijnt bij neerliggen. Verscheidene andere hoofdpijnpatronen zijn echter mogelijk en een brede waaier aan symptomen kan gepaard gaan met de hoofdpijn. Een combinatie van een mineur trauma en een onderliggende durale zwakte ligt vermoedelijk aan de basis van het “spontaan” optreden van het liquorlek. De diagnose berust op het klinisch beeld en de typische bevindingen op MRI van de hersenen. Een lumbaalpunctie met liquordrukmeting wordt nu beschouwd als een overbodig diagnostisch onderzoek. Een verlaagde liquordruk is immers lang niet in alle gevallen aanwezig. Tegenwoordig wordt aangenomen dat een te gering liquorvolume, eerder dan een liquorhypotensie, de essentie van dit syndroom uitmaakt. Desondanks wordt in de literatuur nog al te vaak gesproken over “spontane intracraniale hypotensie”. CT-myelografie is de gouden standaard voor het opsporen van het liquorlek. In de wetenschappelijke literatuur van het voorbije decennium wordt in toenemende mate aandacht besteed aan de grote variabiliteit in de klinische en neuroradiologische presentatie van deze aandoening.
Een patiëntencasus wordt voorgesteld, samen met een overzicht van de recente literatuur.





Spontaneous cerebrospinal fluid leaksyndrome: clinical and neuroradiological spectrum
The syndrome of spontaneous cerebrospinal fluid leaks is an increasingly identified cause of daily persistent headache. The clinical hallmark of this syndrome is an orthostatic headache, i.e. a headache occurring in the upright position and resolving with recumbence. Still, alternative headache patterns may occur as well and the headache may be associated with a wide variety of other symptoms.
Literature of the past decade reveals indeed a considerable variability of the clinical and neuroradiological manifestations of the syndrome of spontaneous cerebrospinal fluid leaks.
A combination of trivial trauma and an underlying dural weakness is considered to be the cause of the spontaneously occurring leaks.
Diagnosis is based on the clinical presentation and the characteristic findings on the cranial MR imaging. Lumbar puncture is actually considered a superfluous diagnostic investigation, since a low cerebrospinal fluid pressure seems no longer to exist in all cases.
Presently good evidence is available suggesting that a depletion of cerebrospinal fluid volume rather than a decrease in cerebrospinal fluid pressure is the final common pathway in the pathophysiology of this disease. Despite this recent insight, the syndrome is still too frequently being referred to as “spontaneous intracranial hypotension”. Computerized tomographic myelography is the technique of choice for identifying the precise site of the leak.
This paper presents the history of a 46-year-old patient with the syndrome of spontaneous cerebrospinal fluid leaks, as well as a review of the recent literature.

download article




54.198.246.164.